Mơ thấy ma: hiểu giấc mơ rùng rợn này theo quan niệm dân gian và theo khoa học giấc ngủ
Trả lời ngắn: mơ thấy ma thường là cách giấc mơ diễn tả nỗi sợ, nỗi nhớ hoặc một chuyện cũ chưa khép lại, chứ không phải bằng chứng có hồn ma ghé thăm. Dân gian có nhiều cách giải, từ lời nhắc giữ gìn tới điềm sắp gặp may. Nếu cảm giác bị ma đè xảy ra lúc vừa tỉnh mà không cử động được, đó thường là hiện tượng bóng đè có lời giải khoa học.
Những dạng giấc mơ thấy ma hay gặp
Có người mơ thấy một bóng trắng lướt qua hành lang, có người thấy người lạ ngồi ở mép giường, có người nghe tiếng gọi tên mình trong căn nhà tối. Có khi ma trong mơ là một người quen đã khuất, có khi là hình ảnh lấy từ phim kinh dị.
Điểm chung là cảm giác lạnh gáy và sợ hãi rất thật, làm người mơ khó ngủ lại sau khi tỉnh.
Dân gian giải giấc mơ thấy ma
Sổ mơ dân gian giải giấc mơ thấy ma khá đa dạng. Có nơi bảo mơ thấy ma là sắp có tin vui hoặc tiền bạc, theo lối mơ ngược. Có nơi dặn nên thắp hương tưởng nhớ ông bà, làm việc thiện. Có nơi coi đó là lời nhắc giữ sức khỏe, tránh đi đêm.
Những lời khuyên tưởng nhớ tổ tiên, làm việc thiện, sống chừng mực đều là điều tốt. Còn chuyện có ma theo mình thì không thể suy ra từ một giấc mơ.
Tâm lý học: nỗi sợ khoác áo ma
Tâm lý học thường xem ma trong mơ là hình ảnh của nỗi sợ chưa gọi tên: sợ cô đơn, sợ mất mát, sợ một chuyện trong quá khứ quay lại. Ma không có hình dạng rõ ràng, giống như nỗi lo mơ hồ không biết bắt đầu từ đâu.
Có khi ma đại diện cho một phần ký ức mình muốn quên: một lỗi lầm cũ, một lời xin lỗi chưa nói. Giấc mơ lúc đó như lời nhắc rằng chuyện ấy vẫn còn đó, cần được nhìn thẳng.
Khi ma trong mơ là người thân đã khuất
Mơ thấy người thân đã mất trở về dưới hình hồn ma thường gắn với nỗi nhớ và những điều chưa kịp nói. Có người thấy ông bà về dặn dò, có người thấy cha mẹ đứng lặng ở góc nhà. Phần lớn người mơ tỉnh dậy với cảm giác buồn nhiều hơn sợ.
Thắp một nén hương, xem lại ảnh cũ, kể chuyện về người đã khuất với con cháu là những cách nhiều gia đình Việt dùng để gửi nỗi nhớ. Nếu nỗi đau mất mát kéo dài, làm bạn không thể sinh hoạt bình thường, hãy tìm người có chuyên môn để được nâng đỡ.
Bóng đè: khi "ma" ngồi lên ngực
Nhiều người kể rằng họ tỉnh giữa đêm, mở mắt được nhưng không cử động được, cảm thấy có người ngồi lên ngực, có bóng đen trong phòng. Dân gian gọi là bị ma đè. Khoa học gọi là tê liệt khi ngủ: não đã tỉnh nhưng cơ thể vẫn đang trong trạng thái khóa vận động của giấc ngủ mơ.
Trong vài giây tới vài phút đó, não có thể tạo ra hình ảnh và cảm giác rất thật. Hiện tượng thường tự hết, hay gặp khi thiếu ngủ, căng thẳng, ngủ nằm ngửa hoặc lịch ngủ thất thường.
Vì sao thấy ma ở những nơi quen thuộc
Ma trong mơ thường xuất hiện ở nhà mình, phòng ngủ, cầu thang, những nơi quen thuộc nhất. Lý do là não dựng giấc mơ từ những không gian mình biết rõ. Nơi càng quen mà có thứ lạ xuất hiện, cảm giác càng rợn.
Điều này cũng giải thích vì sao sau khi chuyển nhà, xem phim ma hay nghe chuyện ma ở chỗ mới, người ta hay mơ thấy ma trong ngôi nhà ấy: não đang làm quen với không gian mới cùng một chút cảnh giác.
Phim kinh dị, chuyện ma và giấc ngủ
Xem phim kinh dị, nghe kể chuyện ma ngay trước giờ ngủ làm tim đập nhanh, não cảnh giác hơn khi vào giấc. Giấc mơ thấy ma vì thế dễ đến. Không cần bỏ hẳn thể loại mình thích, chỉ nên xem sớm hơn và có một khoảng thư giãn trước khi ngủ.
Trẻ em mơ thấy ma
Trẻ nghe chuyện ma từ bạn bè, xem video trên mạng rồi mơ thấy ma là chuyện thường gặp. Đừng dọa thêm "không ngoan ma bắt", cũng đừng gạt đi bằng câu "con nhát thế". Hãy nghe con kể và trấn an bằng sự có mặt.
Để đèn ngủ mờ, đặt một con thú bông bên gối, cùng con kiểm tra gầm giường, tủ áo trước khi ngủ là những cách đơn giản giúp trẻ thấy an toàn. Hạn chế cho con xem nội dung đáng sợ trên mạng.
Giữ lòng bình an trước khi ngủ
Một số thói quen giúp giấc ngủ yên hơn, giấc mơ ma cũng ít đi:
- Đi ngủ và thức dậy vào giờ cố định, ngủ đủ bảy tám tiếng.
- Giữ phòng ngủ gọn gàng, thông thoáng, ánh sáng dịu.
- Không dùng điện thoại xem nội dung đáng sợ trong giờ cuối trước khi ngủ.
- Tắm nước ấm, uống một cốc nước ấm, đọc vài trang sách nhẹ.
- Hít thở chậm, hoặc tụng một câu kinh, đọc một lời cầu nguyện nếu đó là nếp của gia đình.
Tâm linh theo nếp nhà
Với nhiều gia đình Việt, thắp hương ông bà vào ngày rằm, mùng một và khấn cầu bình an là nếp quen. Nếu việc ấy giúp bạn yên lòng sau một giấc mơ thấy ma, hãy cứ làm theo nếp nhà, nhẹ nhàng, không tốn kém.
Điều nên tránh là để nỗi sợ đẩy mình tới những dịch vụ "trục vong", "cắt âm" giá cao. Một giấc mơ không cần ai thu tiền để hóa giải.
Khi nào cần đi khám
Hãy hỏi bác sĩ nếu bóng đè xảy ra thường xuyên, kèm buồn ngủ dữ dội ban ngày, tự nhiên mềm người khi cười to hay xúc động mạnh, vì có thể liên quan rối loạn giấc ngủ cần được chẩn đoán.
Nếu bạn nhìn thấy, nghe thấy những thứ không có thật cả khi đang thức, đó không còn là chuyện giấc mơ. Hãy đi khám chuyên khoa tâm thần để được đánh giá và hỗ trợ đúng cách.
Sống chung với nỗi sợ bóng tối
Sợ bóng tối, sợ ở một mình ban đêm là nỗi sợ rất cũ của loài người. Người lớn vẫn có thể có nỗi sợ này, không có gì đáng xấu hổ. Một chiếc đèn ngủ, một chiếc chuông nhỏ ở đầu giường để gọi người nhà, hay đơn giản là để cửa phòng hé mở giúp nhiều người ngủ yên hơn.
Ma trong văn hóa Việt và trong giấc mơ
Người Việt lớn lên với nhiều chuyện ma kể bên bếp lửa, từ ma da dưới sông tới ma cây đa đầu làng. Những câu chuyện ấy vừa là trò giải trí vừa là lời dặn dò ngầm: đừng tắm sông một mình, đừng đi đêm chỗ vắng. Khi lớn lên, hình ảnh ấy vẫn nằm trong ký ức và có thể trở lại trong giấc mơ lúc ta mệt mỏi hay lo lắng.
Nhìn chuyện ma như một phần văn hóa, ta có thể giữ những lời dặn hữu ích mà bỏ đi nỗi sợ không cần thiết.
Viết lại giấc mơ
Với giấc mơ thấy ma lặp lại, có thể thử cách viết lại kết thúc: trong giấc mơ mới, bạn bật đèn lên và thấy "con ma" chỉ là chiếc áo treo, hoặc hỏi người ấy cần gì và họ mỉm cười bỏ đi. Đọc lại kết thúc mới mỗi ngày vài phút trong hai tuần giúp nhiều người giảm ác mộng.
Tóm lại
Mơ thấy ma thường là hình ảnh của nỗi sợ, nỗi nhớ hoặc một chuyện cũ chưa khép lại. Cảm giác bị ma đè có lời giải khoa học là tê liệt khi ngủ. Hãy chăm giấc ngủ, giữ nếp tâm linh nhẹ nhàng theo gia đình nếu nó giúp mình bình an, và đi khám khi có dấu hiệu bất thường.
Một bức tượng Phật nhỏ hiền hòa trong góc phòng khách hay phòng thờ là nơi nhiều gia đình gửi gắm sự bình an. Ai thích có thể tham khảo các mẫu tượng Quan Âm trên Thế Giới Phong Thủy, chọn kích thước vừa không gian và đặt nơi trang nghiêm, sạch sẽ.